سيد حسن آصف آگاه

279

سوشيانت منجى ايرانويج (منجى و آخر الزمان در ادبيات پيگويانه زرتشتى با مقدمه استاد پروفسور كريستين بونو) (فارسى)

آقاى هدايت در پيشگفتار زند وهومن يسن مىنويسد : « مطابق دليل نجومى كه آقاى بهرام گور انكلساريا شفاها اظهار داشتند تاريخ ظهور زرتشت را مىشود به 8600 سال قبل از ميلاد تخمين زد . در حدود 71 سال و نيم نقطهء اعتدالين 1 درجه سير قهقرايى مىكند ، به‌طورىكه تقريبا در 2150 سال اعتدالين در برج سابق مىافتد . به موجب اسناد پهلوى كه در دست است ، در زمان زرتشت نقطهء اعتدالين در برج ثور بوده و كبيسهء نوروز از زمستان شروع شده و اكنون در برج حمل مىباشد و كبيسه از 13 آوريل شروع مىشود ، پس از محاسبه دقيق نجومى به دست مىآيد كه از زمان زرتشت تا ميلاد 8600 سال مىگذرد » . 35 اين نظر كه مورد تأييد اوستاشناسانى چون سهراب پولسارا و پروفسور كاتراك مىباشد 36 به‌طور كلى متباين با روايات اسطوره‌اى و دينى زرتشتى است كه سال كيهانى يا دورهء جهانى را به دوازده هزار سال تقسيم كرده است . چنان‌كه در بخش نخست كتاب يادآورى كرديم ، سال كيهانى به باور زرتشتيان و روايات دينى ايشان از نه هزاره و يا دوازده هزاره تشكيل شده است . اما در بندهش از سال كيهانى ديگرى كه داراى هفت هزاره است نيز ياد شده كه قبلا متن آن تماما ذكر شد . بنا به روايات پهلوى هريك از موعودهاى سه‌گانه به فاصلهء هزار سال از يكديگر ظهور خواهند نمود . به نقل بندهش و بنا به روايت دوازده هزار ساله ، ظهور هوشيدر در آغاز هزارهء يازدهم ، هوشيدرماه در آغاز هزارهء دوازدهم و سوشيانس در پايان هزارهء دوازدهم است . اما بنابه روايت هفت هزار ساله ، ظهور اين موعودها به ترتيب در هزارهء پنجم ، هزارهء ششم و هزارهء هفتم مىباشد . سال كيهانى كامل كه دوازده هزار سال است به چهار دوره يا عهد سه هزار ساله تقسيم مىشود و زرتشتيان انتظار ظهور هوشيدر و ديگر نجات‌بخشان را در آخرين دوره دارند . بنابه مندرجات زند وهومن يسن و از روى سنواتى كه در آن ذكر شده ، تاكنون اين هزاره‌ها چندين بار به پايان رسيده ، اما شارحين و مفسرين اوستايى ، پيوسته همانند يهوديان معتقد به مبحث هزاره‌گرايى 37 ظهور اين وقايع و منجيان را به تعويق مىاندازند و هنوز هم پيروان را چشم به راه نگاه داشته - اند . به عقيدهء دكتر وست tseW اين مدت تاريخى كه باعث انتظار زرتشتيان در زمان گذشته شده است از سه عقيدهء مختلف ناشى مىشود : « 1 . در متن كتاب ( زند وهومن يسن ) ذكر مىشود كه پيكار بزرگ بايد در پايان هزارهء زرتشت اتفاق بيفتد . درين كشمكش ديوان و اهريمنان نابود خواهند شد . از اين قرار هيچ‌گونه شرارت و بدى در هزارهء جديد كه دوره هوشيدر باشد راه نخواهد يافت و فرمانروايى ديوان پيش از خاتمهء هزارهء زرتشت خواهد بود . چنين عقيده‌اى را نويسندهء متن اصلى اوستايى اظهار داشته است كه فقط دورهء كوتاهى براى فرمانروايى ديوان انتظار داشته تا بعد از هزارهء زرتشت نابود بشوند . و در آن زمان به وقوع اين پيش‌آمد و ظهور هوشيدر كه بايستى دوباره دين را